ورق رنگی چیست؟ هر آنچه باید بدانید

ورق‌های فولادی گالوانیزه با پوشش رنگی پلیمری، که به روش‌های مختلف رنگ آمیزی می‌شوند، به دلیل مزایای منحصربه‌فرد خود، جایگاه ویژه‌ای در بازار دارند. فرآیند رنگ‌آمیزی خاص این ورق‌ها، ویژگی‌های برجسته‌ای را در مقایسه با سایر ورق‌های فلزی و گالوانیزه به آن‌ها می‌بخشد. تنوع رنگی و مدل‌های مختلف این ورق‌ها، پاسخگوی نیازهای گوناگون مشتریان است. یکی از انواع پرکاربرد این ورق‌ها، ورق شادولاین است که در صنایع مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد.

ورق گالوانیزه رنگی چیست؟

پوشش رنگی این ورق ها که حاوی عنصر روی است، مقاومت آنها را در برابر زنگ زدگی، خوردگی و پوسیدگی به طور چشمگیری افزایش می دهد. به همین دلیل، خواص مکانیکی و شیمیایی این ورق ها، آنها را نسبت به سایر ورق های فلزی متمایز می سازد. به طور خاص، مقاومت به خوردگی این محصولات به مراتب بیشتر از نمونه های مشابه است. این ویژگی مهم، دامنه کاربرد ورق های رنگی را گسترش داده است.

در محیط های نامساعد، به ویژه مکان های مرطوب یا در معرض مواد اسیدی و قلیایی، استفاده از ورق های رنگی ضروری است. به عنوان مثال، ورق شیروانی رنگی به طور گسترده در مناطق ساحلی و شهرهای با رطوبت بالا مورد استفاده قرار می گیرد و سقف بسیاری از خانه ها در این مناطق را پوشش می دهد. برای اطمینان از عملکرد مناسب ورق های رنگی در شرایط محیطی مختلف، لایه های محافظتی گوناگونی بر روی آنها اعمال می شود. این لایه ها شامل فولاد گالوانیزه گرم، فولاد الکتروگالوانیزه، گالوالیوم، ورق های گالبو و آلومینیوم هستند که هر کدام ویژگی های خاص خود را دارند.

مراحل تولید ورق رنگی

بخش های مختلف تولید این ورق شامل موارد زیر می شود:

• در آغاز، سطح ورق گالوانیزه از هرگونه آلودگی، چربی یا ناخالصی پاکسازی و آماده‌سازی می‌شود.
• در گام بعد، سطح ورق‌ها با استفاده از غلتک‌های مخصوص، کاملاً صاف و هموار می‌شود تا برای رنگ‌آمیزی حرفه‌ای و باکیفیت آماده گردد.
• در مرحله سوم، پس از آماده‌سازی و صاف کردن سطح ورق، آن را به طور کامل شستشو داده و خشک می‌کنند تا هرگونه ذرات و ناخالصی باقی‌مانده از بین برود و سطح ورق برای مراحل بعدی آماده شود.
• در مرحله چهارم، برای افزایش مقاومت فیزیکی ورق در برابر خوردگی و عوامل شیمیایی، مواد مخصوصی به آن اضافه می‌شود و سپس ورق به طور کامل خشک می‌گردد.
• در مرحله نهایی ساخت ورق، پس از سپری شدن مراحل خشک شدن، لایه‌ای از رنگ بر روی سطح ورق پوشانده می‌شود. این رنگ که عموماً از جنس پلیمرهای مقاوم مانند پلی استر یا پلی اورتان است، به ورق افزوده می‌شود. نتیجه این فرآیند، ورقی رنگی با مقاومت و دوام بیشتر نسبت به نمونه اولیه است.

روش های رنگ کاری

برای رنگ کردن این ورق ها از تکنولوژی نانو بهره می برند. در این رنگ ها از عنصر روی استفاده شده است که می تواند مانع از خوردگی ورق بشود. پس از خشک شدن رنگ روی ورق، مواردی مانند کیفیت، ضخامت رنگ، تطابق رنگ با کد RAL، میزان چسبندگی و کیفیت نهایی آن باید مورد بررسی قرار گیرد. در ادامه به بیان روش های مختلف رنگ آمیزی این ورق ها خواهیم پرداخت:

• روش مایع: در این روش رنگ را به صورت مایع روی ورق می پاشند. پس از این مرحله، ورق وارد فرآیند خشک شدن می‌شود تا رنگ به طور کامل تثبیت شود. اگرچه این روش، پوشش رنگی با ضخامت و یکنواختی بهتری نسبت به روش پودری ایجاد می‌کند، اما کیفیت رنگ نهایی در روش الکترواستاتیک به مراتب بالاتر است. به عبارت دیگر، در حالی که روش پاشیدن رنگ مایع، لایه‌ای ضخیم‌تر و یکنواخت‌تر از رنگ را بر روی ورق ایجاد می‌کند، روش الکترواستاتیک به دلیل کیفیت بالاتر، ترجیح داده می‌شود.

• الکترواستاتیک(پودری): در این شیوه، رنگ به شکل لایه‌ای خودکار و یکنواخت بر روی ورق پاشیده می‌شود که نتیجه آن، ورقی رنگی با سطحی صاف و درخشان است. اتصال موقت بین سطح ورق و ذرات رنگ از طریق اعمال جریان الکتریکی و بارهای مخالف بین آن دو صورت می‌گیرد. برای تکمیل این فرآیند و تثبیت کامل رنگ به عنوان پوشش روی سطح ورق، از حرارت برای ذوب کردن پودر استفاده می‌شود.

کاربردهای ورق رنگی

ورق رنگی به دلیل گستردگی در مدل، رنگ و ویژگی‌های خاص خود، در صنایع گوناگون کاربرد فراوانی دارد. صنعت ساخت و ساز یکی از مهم‌ترین، ملموس‌ترین و پرکاربردترین صنایعی است که از ورق رنگی بهره می‌برد. مهم‌ترین کاربردهای ورق رنگی را می‌توان به شرح زیر دسته‌بندی کرد:

صنعت ساختمان:

• سقف کاذب
• نماهای دکوراتیو
• سقف و بدنه انبارها و کارگاه‌ها
• سقف شیروانی، سقف ویلا، سقف کارخانه‌ها و سوله‌ها
• پوشش سقف ورزشگاه‌ها
• دیواره کانکس‌ها
• پوشش سر درب باغ

صنایع فلزی لوازم خانگی:

• انواع پارتیشن
• بدنه یخچال و فریزر، آبگرمکن، اجاق گاز، کابینت، لباسشویی و ماکروویو

صنعت حمل و نقل:

• اتاق ماشین
• کانتینرها و سردخانه‌ها

صنایع رایانه‌ای:

• بدنه کامپیوترها
• صنایع برق و الکترونیک

در واقع، ورق رنگی به دلیل ویژگی‌های منحصربه‌فرد خود، در طیف وسیعی از صنایع مورد استفاده قرار می‌گیرد. از پوشش سقف سوله‌ها و شیروانی‌ها گرفته تا ساخت ویلاها و ساختمان‌های مسکونی، این ورق‌ها نقش مهمی ایفا می‌کنند. همچنین، در حصارکشی کارگاه‌ها، ایجاد دیوارهای موقت و جداسازی فضاها نیز از ورق رنگی استفاده می‌شود.

مزیت های ورق رنگی

ورق رنگی بر پایه گالوانیزه، به دلیل ویژگی‌های منحصر به فرد خود، از مزایای متعددی برخوردار است که آن را به گزینه‌ای ایده‌آل برای کاربردهای گوناگون تبدیل کرده است. برخی از این مزایا عبارتند از:

• پوشش دهی عالی سطوح: ورق رنگی به خوبی سطوح مختلف را پوشش می‌دهد و ظاهری زیبا و یکنواخت به آن‌ها می‌بخشد.
• دوام و مقاومت بالا: این ورق‌ها از دوام و مقاومت بالایی در برابر عوامل محیطی، خوردگی، رطوبت و آسیب‌های مکانیکی برخوردارند.
• زیبایی ظاهری و تنوع رنگی: ورق رنگی با تنوع رنگی بالا، امکان انتخاب رنگ مورد نظر را برای کاربردهای مختلف فراهم می‌کند و به زیبایی ظاهری کار می‌افزاید.
• شکل‌پذیری و فرم‌گیری آسان: این ورق‌ها به راحتی شکل می‌گیرند و فرم دلخواه را به خود می‌گیرند که این امر، کاربرد آن‌ها را در صنایع مختلف تسهیل می‌کند.
• نصب سریع و آسان: نصب ورق رنگی به سرعت و آسانی انجام می‌شود که این امر، صرفه‌جویی در زمان و هزینه را به دنبال دارد.
• وزن سبک و ایمنی در مقابل زلزله: ورق رنگی وزن سبکی دارد که این امر، بار ساختمان را کاهش می‌دهد و ایمنی آن را در برابر زلزله افزایش می‌دهد.

استاندارد های ورق های رنگی

این محصول با رنگ RAL استاندارد جهانی عرضه می‌شود، اما در بیش از ۱۶ رنگ متنوع قابل تهیه است. برای ارزیابی کیفیت رنگ ورق، استانداردهای مختلفی از جمله DIN EN ISO 2360، ISO7724، DIN EN ISO 2409 و CROSS-CUT وجود دارد که در این میان، استاندارد CROSS-CUT از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، زیرا میزان چسبندگی رنگ را مشخص می‌کند. نکته مهم در مورد ضخامت ورق‌های گالوانیزه رنگی این است که افزایش ضخامت، ارزش آن را کاهش می‌دهد و به عنوان یک نقطه ضعف برای ورق رنگی محسوب می‌شود. این محصول به دو شکل رول و شیت تولید و عرضه می‌شود و حداکثر ضخامت آن باید ۰٫۷ میلی‌متر باشد.

با این حال، ورق‌های رنگی اغلب در ضخامت‌های کمتر تولید می‌شوند. ضخامت این ورق ها از بازه 0.18 شروع می شود و ضخامت های دیگر آن شامل 0.30، 0.40، 0.50، 0.60، 0.30 و 0.70 می شوند. عرض استاندارد رول‌ها نیز ۱۰۰ و ۱۲۵ سانتی‌متر است.

• پارامترهای مهم پیش از خرید ورق های رنگی

درست مانند هر کالای دیگری، ورق‌های رنگی نیز در بازار هم نمونه‌های اصلی و هم نمونه‌های تقلبی دارند. برای اینکه در هنگام خرید و فروش دچار مشکل نشوید، باید به نکات زیر توجه کنید:

• به ابعاد ورق، یعنی طول و عرض آن، دقت کنید.
• اگر قصد استفاده از ورق در فضای باز را دارید، حتماً از ضد زنگ بودن آن اطمینان حاصل کنید.
• همیشه ورق رنگی را به صورت کیلویی خریداری کنید و یا اگر به صورت برگی خرید می‌کنید، حتماً وزن آن را بررسی کنید. برای اطلاع از آن می توانید از جدول وزن ورق رنگی استفاده نمایید.

با رعایت این نکات ساده می‌توانید از خرید ورق‌های رنگی تقلبی و مشکلات ناشی از آن جلوگیری کنید.

• پارامترهای موثر بر قیمت ورق رنگی

از آن جا که نحوه تولید این ورق ها زمان بر است و به سادگی صورت نمی گیرد بنابرین قیمت ورق رنگی نسبت به سایر ورق ها بیشتر است. با این حال به دلیل شکل زیبا و رنگ های آن از محبوبیت زیادی در میان خریداران برخوردار هستند. این ورق ها معمولاً به صورت رول های 4 تا 9 تنی معامله می شوند، اما بسته به سفارش مشتری در طول های مختلف قابل عرضه هستند. اما سوالی که مطرح می شود آن است که پارامترهای مختلف اثرگذار بر بر قیمت ورق رنگی چیست؟ چند مورد از آن ها در زیر بیان شده است:

• • نحوه سرد شدن ورق
  • نحوه تولید
  • ضخامت و ابعاد ورق
  • تقاضا
  • مدت زمان رنگ آمیزی
  • نرخ ارز
  • کیفیت سطح ورق
  • اندازه و ابعاد ورق
  • رنگ
  • کارخانه تولید کننده

انواع طرح ورق رنگی

انواع مختلف این ورق ها رو می توان در صنایع گوناگون استفاده کرد که در ادامه به معرفی آن ها خواهیم پرداخت:

ذوزنقه:

این ورق ها با عرض 100 و 125 سانتی متر در دسترس هستند و طول و ضخامت آنها قابل تنظیم است. ورق های ذوزنقه سبک وزن هستند و به راحتی نصب می شوند و برای سقف های شیروانی ایده آل هستند. آنها همچنین می توانند برای پوشش دیوارها در ساختمان های صنعتی استفاده شوند.

کرکره ای:

این ورق ها یکی از معروف ترین نوع ورق ها در بازار محسوب می شوند و می توان آن ها را در رنگ های مختلفی تهیه کرد. به طور معمول این نوع ورق در ادارات کاربرد بیشتری دارد.

سینوسی:

ورق سینوسی یک نوع ورق رنگی مقرون به صرفه است که اغلب در ساخت خانه ها و گاهی اوقات ساختمان های صنعتی استفاده می شود. با وجود قیمت پایین، ورق های سینوسی در برابر نور و باران مقاومت کمتری دارند و بیشتر در مناطق کم باران نصب می شوند. به همین دلیل، این محصول مورد توجه پیمانکاران ساختمانی قرار گرفته است.

شادولاین:

این طرح ها که در ابتدا بیشتر در پانل‌ها به کار می‌رفتند، امروزه به دلیل زیبایی، سبکی و قیمت مناسب، در انواع پوشش‌های سقفی و دیواری مورد استفاده قرار می‌گیرند. انعطاف‌پذیری در تعیین ضخامت و طول، این محصول را برای کاربردهای گوناگون، از جمله پوشش سقف و دیوار، مناسب ساخته است.

ورق طرح ژنوا:

طرح ژنوا یک نوع ورق رنگی زیبا است که به دلیل ظاهر منحصر به فرد خود در مناطق ویلایی ساز استان های شمالی کشور محبوبیت دارد. این محصول علاوه بر زیبایی، از کیفیت، مقاومت و استحکام بالایی نیز برخوردار است. وزن سبک و نصب آسان آن باعث شده است که مشتریان زیادی به سمت آن جذب شوند.

سفالی (پالرمو):

ورق های رنگی سفالی که به سفال پالرمو نیز معروف هستند، به دلیل شباهت آنها به سقف های شیروانی و سفالی در شهر پالرمو ایتالیا نامگذاری شده اند. از مزایای این محصول می توان به مقاومت در برابر تغییر رنگ و شکل در شرایط آب و هوایی مختلف، مقاومت در برابر خوردگی و شکستگی، نصب سریع و مقاومت بسیار بالا در برابر ضربه، نور و آب اشاره کرد.

معرفی رنگ های Ral

ورق‌های رنگی با طیف گسترده‌ای از رنگ‌ها، امکانات بی‌شماری را برای کاربردهای گوناگون فراهم می‌کنند. برخی از این رنگ‌ها که در کاتالوگ رنگ Ral k7 مشخص می‌شوند، عبارتند از: کروم (1015)، زرد (1023 و 1028)، نارنجی (2003)، قرمز (3000 و 3020)، صورتی (4003)، بنفش (4005)، آبی (5015)، سبز (6024)، قهوه‌ای (8004) و سفید (9016).

به این ترتیب، می‌توان رنگ‌های متنوعی مانند پرتقالی، نارنجی، آبی، قرمز، سبز، جگری، کرمی، بنفش، سفید، قهوه‌ای و آبی نیسانی را به عنوان نمونه‌هایی از رنگ‌های موجود در ورق‌های رنگی ذکر کرد که حق انتخاب گسترده‌ای را برای خریداران فراهم می‌آورند.

کارخانه های تولید کننده ورق رنگی

با وجود تقاضای زیاد برای ورق های رنگی، بخشی از نیاز بازار از طریق واردات تامین می شود. ورق های رنگی چینی یکی از رایج ترین انواع ورق های وارداتی هستند. اگرچه ورق های رنگی از کشورهایی مانند چین، هند، امارات و قزاقستان وارد می شوند، ایران نیز تولیدکنندگان برتر این محصول را دارد. فولاد مبارکه اصفهان اولین تولید کننده ورق رنگی در ایران است، در حالی که شرکت هفت الماس قزوین یکی از بهترین تولید کنندگان آن به شمار می رود. سایر تولیدکنندگان ورق رنگی در ایران عبارتند از نورد سمنان، شرکت امیرکبیر کاشان و فولاد بهمن در قائمشهر.

جمع بندی

ورق رنگی، نوعی ورق فلزی است که با لایه‌ای از رنگ پوشانده شده و علاوه بر زیبایی، مقاومت آن را نیز افزایش می‌دهد. این ورق‌ها در انواع مختلفی مانند سینوسی، ذوزنقه‌ای، شادولاین و طرح سفال تولید می‌شوند و در صنایع گوناگونی از جمله ساختمان‌سازی، خودروسازی و لوازم خانگی کاربرد دارند. ورق‌های رنگی به دلیل تنوع رنگ، طرح و مقاومت بالا در برابر عوامل جوی و خوردگی، طرفداران زیادی دارند. با این حال، قیمت آن‌ها نسبت به ورق‌های گالوانیزه و سیاه بیشتر است. در هنگام خرید این محصول، توجه به کیفیت، ضخامت، ابعاد و نوع رنگ از اهمیت بالایی برخوردار است.