در پروژه‌های ساخت‌وساز امروزی، برای نظم‌دهی به سیم‌کشی برق، اغلب از سینی‌های مخصوص کابل استفاده می‌شود که از جنس فلز گالوانیزه ساخته شده‌اند. سینی کابل گالوانیزه نه‌تنها مسیر مشخصی برای عبور کابل‌های برق و دیتا فراهم می‌کنند، بلکه با مقاومت بالا در برابر ضربه، رطوبت و سایر عوامل محیطی، ایمنی و انسجام خطوط را تضمین می‌کنند. استفاده از این تجهیزات باعث می‌شود کابل‌ها منظم، با فاصله‌گذاری مناسب و بدون تنش نصب شوند. در این مقاله به بیان ویژگی ها و توضیحاتی درباره انواع سینی کابل گالوانیزه خواهیم پرداخت.

سینی کابل گالوانیزه چیست؟

در جریان اجرای تأسیسات الکتریکی در محیط‌های تجاری یا صنعتی، اغلب از ساختارهایی فلزی که با روکش ضدزنگ محافظت شده‌اند، برای ساماندهی کابل‌های برق و داده استفاده می‌شود. این سینی‌ها که مقاومت بالایی در برابر آسیب‌های محیطی دارند، نه‌فقط نقش هدایت‌کننده مسیر کابل را ایفا می‌کنند بلکه باعث انسجام و نظم در اجرای شبکه سیم‌کشی هم می‌شوند.

از همین سازه‌ها می‌توان در موارد متنوعی مثل انتقال جریان‌های قوی، مدیریت سیستم‌های دقیق کنترلی، پشتیبانی از تجهیزات ارتباطی مدرن و حتی مسیردهی فیبر نوری بهره برد. طراحی این ابزارها به‌گونه‌ای است که با الگوهای مختلف سیم‌کشی سازگار بوده و فرآیند اجرا، نگهداری و توسعه سیستم برق را ساده‌تر و مطمئن‌تر می‌سازند.

انواع سینی کابل گالوانیزه

انواع سینی کابل گالوانیزه شامل موارد زیر می شوند:

• سینی کابل ساده

در محیط‌هایی که انتقال سیگنال‌های الکتریکی و مخابراتی نیاز به دقت و ایمنی بالا دارد، ساختارهای فلزی با طراحی ساده و محکم به‌کار گرفته می‌شوند تا کابل‌ها را در مسیر مشخص محافظت و هدایت کنند. این تجهیزات اغلب دارای پوشش‌هایی هستند که از سیم‌ها در برابر عواملی چون اختلالات الکترومغناطیسی محافظت کرده و از آسیب‌های فیزیکی یا محیطی جلوگیری می‌کنند. استفاده از نسخه‌های درب‌دار در نقاط حساس که احتمال تداخل امواج زیاد است، یک انتخاب هوشمندانه به‌شمار می‌رود.

• سینی کابل مشبک

این حالت به کابل‌ها و سیم‌ها اجازه می‌دهد تا خنک بمانند، زیرا هوا به طور طبیعی از میان آن عبور می‌کند. این ویژگی احتمال داغ شدن کابل‌ها را کاهش می‌دهد و از مشکلات حرارتی جلوگیری می‌کند. همچنین، ظاهر این نوع سینی کابل، از مدل نردبانی آن زیباتر است و از افتادن سیم‌ها و کابل‌های کوچک‌تر جلوگیری می‌کند.

• سینی کابل کانالی

هنگامی که استفاده از لوله برای عبور کابل‌ها امکان‌پذیر نیست، می‌توان از سینی کابل گالوانیزه استفاده کرد. این کانال به خصوص برای نگهداری کابل‌هایی با قطر کم و کابل‌های فرعی که از مسیر اصلی انشعاب می‌گیرند، در سیستم‌های سیم‌کشی برق کاربرد دارد. این سینی‌ها معمولا در اندازه‌های ۳۰۰، ۳۶۰، ۶۰۰ و ۷۲۰ سانتی‌متر تولید می‌شوند.

• سینی کابل گالوانیزه توری یا سبدی

این سینی کابل که از سیم فولادی روکش‌دار با روی ساخته شده، راهکاری عالی برای مدیریت کابل‌های فیبر نوری و مخابراتی است. این سینی‌ها اغلب در بخش‌هایی از پروژه که نیاز به کابل‌کشی ولتاژ پایین دارند، مانند سایت‌های خاص، کاربرد پیدا می‌کنند. از مزایای این سیستم، پشتیبانی از طول‌های کوتاه‌تر کابل، یعنی بین ۱۲۰ تا ۲۴۰ سانتی‌متر است که انعطاف‌پذیری خوبی در نصب فراهم می‌کند.

• سینی کابل ریلی

سینی کابل گالوانیزه ریلی، که غالبا از آلومینیوم ساخته می‌شود، راه‌حلی کارآمد برای نصب کابل‌های برق با ولتاژ پایین و بالا است. این سیستم به دلیل سرعت بالای نصب، آزادی عمل زیاد در عبور کابل‌ها و ظرفیت بالای حمل، مورد توجه قرار می‌گیرد. این سینی‌ها را می‌توان هم به صورت آویزان و هم روی دیوار نصب کرد.

سینی کابل گالوانیزه گرم

برای فضاهای صنعتی و بیرونی که شرایط نامساعدی دارند، سینی کابل فولادی انتخاب مناسبی است. به ویژه، نوع گالوانیزه آبکاری گرم (HDG) این سینی‌ها، برای محیط‌های بسیار مرطوب مانند مناطق شرجی یا موتورخانه‌ها که احتمال خوردگی زیاد است، ایده‌آل هستند. در ساخت این سینی‌ها، اگر ضخامت ورق حداقل ۱.۲۵ میلی‌متر باشد، از ورق روغنی استفاده می‌شود؛ در حالی که برای ضخامت‌های ۲ میلی‌متر، ورق سیاه به کار می‌رود. این سینی‌های مقاوم نه تنها از نظر ظاهری مطلوب‌اند، بلکه دوام بالایی نیز دارند.

این مقاله را حتما بخوانید: ورق روغنی چیست؟ با کاربردهای آن آشنا شوید

سینی کابل گالوانیزه سرد

سینی کابل گالوانیزه سرد، که از ورق فولادی گالوانیزه ساخته می‌شود، کاربرد فراوانی در صنعت برق دارد. این سینی‌ها معمولا در فضاهای داخلی مانند سالن‌ها و سوله ها، یا شهرهایی با آب و هوای خشک که میزان رطوبت و خطر خوردگی کمتر است، مورد استفاده قرار می‌گیرند. فرآیند تولید آن شامل پانچ، برش و سپس خمکاری ورق گالوانیزه است تا محصول نهایی آماده نصب شود. این نوع سینی کابل در طیف وسیعی از صنایع از جمله کارخانجات صنعتی مختلف، صنایع نفت و گاز، پتروشیمی، نیروگاه‌ها، داروسازی و صنایع شیمیایی به کار می‌رود.

مزایای استفاده از سینی کابل گالوانیزه

مزایای استفاده از سینی کابل گالوانیزه شامل موارد مختلفی می شود که در ادامه به آن ها اشاره خواهیم کرد:

• نگهداری و حفاظت از کابل‌: از این محصول جهت محافظت از کابل ها استفاده می کنند تا آن ها را از مشکلاتی مانند فشار، رطوبت و سایر آسیب ها در امان نگه دارند.
• مدیریت بهینه‌تر کابل‌ها: استفاده از سینی کابل به مرتب‌سازی و آرایش منظم سیم‌ها و کابل‌ها کمک شایانی می‌کند. این نظم‌دهی نه تنها باعث بهبود عملکرد و کارایی کلی سیستم می‌شود، بلکه از بروز مشکلاتی مانند درهم‌تنیدگی یا تداخل کابل‌ها نیز به شکل چشمگیری می‌کاهد.
• دسترسی ساده: یکی از مزایای مهم سینی کابل، امکان دسترسی آسان به سیم‌ها و کابل‌ها است. این ویژگی باعث می‌شود که عملیات نگهداری، تعمیر یا جایگزینی کابل‌ها بدون نیاز به باز کردن کامل یا جابجایی سیستم‌ها به راحتی انجام شود.
• نصب آسان و سریع: نصب این محصول بسیار آسان و سریع است. قابلیت نصب آسان آن روی دیوارها یا سقف‌ها، به کاهش قابل توجه هزینه‌های اجرایی کمک می‌کند.
• افزایش طول عمر کابل‌ها: وجود پوشش محافظتی کافی برای کابل‌ها، به آن‌ها کمک می‌کند تا در برابر فشار و صدمات بیرونی کمتر آسیب ببینند. همین امر به افزایش چشمگیر طول عمر مفید کابل‌ها منجر می‌شود.
• انعطاف‌پذیری: سینی‌های کابل را می‌توان به گونه‌ای پیکربندی کرد که طیف وسیعی از کابل‌ها را در خود جای دهند و در محیط‌های مختلفی اعم از فضاهای داخلی، بیرونی، صنعتی و حتی مسکونی قابل استفاده باشند.
• کاهش هزینه‌: محافظت از کابل‌ها، دفعات نیاز به تعمیر یا تعویض آن‌ها را به طور چشمگیری پایین می‌آورد و در نتیجه، در درازمدت هزینه‌های مربوط به نگهداری کاهش پیدا می‌کند.

کاربردهای سینی کابل گالوانیزه

کاربردهای مختلف سینی کابل گالوانیزه عبارت اند از:

• مراکز داده: در دیتاسنترها و تأسیسات عظیم شبکه، از سینی کابل برای آرایش و سازماندهی سیم‌ها و فیبرهای نوری استفاده می‌شود.
• محیط‌های اداری: در محیط‌های اداری و دفاتر، سینی‌های کابل ابزاری رایج برای سازماندهی و هدایت سیم‌کشی‌های مربوط به کامپیوترها و سایر وسایل الکترونیکی هستند.
• صنعتی: در فضاهای صنعتی، سینی‌های کابل نقش مهمی در ساماندهی و هدایت مجموعه‌ای از سیم‌ها و کابل‌های مورد نیاز ماشین‌آلات و تجهیزات ایفا می‌کنند.
• محیط‌های خانگی: برخی افراد نیز سینی‌های کابل را در منازل شخصی خود به کار می‌برند تا سیم‌کشی لوازم برقی و الکترونیکی را به شکلی منظم ساماندهی کنند.
• ساختمانی: در پروژه‌های ساختمانی، از سینی کابل برای منظم کردن و ساماندهی سیم‌کشی‌های برق و ارتباطات استفاده می‌شود.

استانداردهای کیفی سینی کابل گالوانیزه

استانداردهای بین‌المللی متعددی برای این محصول وجود دارد که موجب بهبود ایمنی و سایر ویژگی های آن می شود که در ادامه به آن ها اشاره خواهیم کرد:

• IEC 61537

استاندارد IEC 61537 مشخصات کلی مربوط به طراحی و تولید سینی‌های کابل را تعیین می‌کند. این استاندارد به مواردی مثل اندازه‌ها، جنس مواد به کار رفته، میزان پایداری در برابر عوامل محیطی، و انواع آزمایش‌های ضروری می‌پردازد.

• ASTM A1004

یک استاندارد معتبر آمریکایی که ویژگی‌های شیمیایی و خواص مکانیکی این محصولات را معین می کند. کارکرد اصلی این استاندارد، تضمین مرغوبیت مواد اولیه و استحکام ساختاری این محصولات است.

• DIN EN 12443

یک استاندارد اروپایی که شامل ضوابط گسترده‌تری برای سینی‌های کابل می شود. این ضوابط فراتر از موارد پایه، شامل مقاومت در برابر گرما و آتش‌سوزی نیز هستند.

• ANSI/EIA-310

استاندارد مورد نظر به طراحی و توسعه زیرساخت‌های نگهدارنده تجهیزات الکتریکی اختصاص دارد، به‌ویژه آن دسته از سامانه‌هایی که در مجاورت مسیرهای کابل‌کشی قرار می‌گیرند.

• BS EN 61537

در حوزه ساخت و سامان‌دهی مسیرهای عبور کابل‌ها، مجموعه‌ای از الزامات در قالب استانداردی اروپایی-انگلیسی تدوین شده که هم‌راستا با اصول کلی تعیین‌شده در IEC 61537 عمل می‌کند.

تفاوت های سینی کابل گالوانیزه با سینی کابل استیل

سینی‌های کابل نقش حیاتی در مدیریت سیم‌کشی صنعتی ایفا می‌کنند، اما انتخاب بین نوع گالوانیزه و استیل به نیازهای خاص پروژه بستگی دارد. در ادامه به تمایزات اصلی آن‌ها می‌پردازیم:

• مقاومت در برابر خوردگی: سینی‌های استیل، به‌ویژه انواع 304 و 316، ذاتا مقاومت بسیار بالایی در برابر زنگ‌زدگی و عوامل خورنده، از جمله اسیدها و نمک‌ها، دارند. در مقابل، سینی‌های گالوانیزه با لایه‌ای از روی محافظت می‌شوند که این لایه به‌مرور زمان و در محیط‌های بسیار خورنده ممکن است دچار فرسایش شود.
• محیط‌های کاربرد: سینی‌های استیل بهترین گزینه برای محیط‌های شیمیایی، صنایع غذایی، داروسازی، و مناطق با رطوبت و نمک بالا (مانند سواحل) هستند. سینی‌های گالوانیزه برای محیط‌های صنعتی عمومی، فضای باز با شرایط آب‌وهوایی معمول، و کارخانجات مناسب‌ترند.
• هزینه: به‌طور کلی، سینی‌های گالوانیزه از نظر اقتصادی مقرون‌به‌صرفه‌تر هستند، در حالی که سینی‌های استیل به‌دلیل خواص آلیاژی و فرآیند تولید پیچیده‌تر، گران‌تر تمام می‌شوند.
• ظاهر و زیبایی: سینی‌های استیل ظاهری براق و یکدست دارند که در برخی کاربردها که زیبایی بصری اهمیت دارد، مزیت محسوب می‌شود. سینی‌های گالوانیزه ممکن است ظاهری مات‌تر و کمی ناهموار داشته باشند.

عوامل موثر بر قیمت سینی کابل گالوانیزه

عوامل مختلفی بر قیمت سینی کابل گالوانیزه تاثیرگذارند که در ادامه به بیان آن ها خواهیم پرداخت:

دگرگونی‌های نرخ ارز

نوسانات قیمت ارز تأثیر مستقیمی بر هزینه‌های تولید سینی کابل گالوانیزه دارد. از آنجایی که بخش قابل توجهی از مواد اولیه یا تجهیزات مورد نیاز ممکن است از طریق واردات تأمین شوند، هرگونه تغییر در نرخ برابری ارز می‌تواند به طور چشمگیری قیمت تمام شده محصول نهایی را دستخوش تغییر کند. افزایش نرخ ارز، معمولا به افزایش قیمت سینی کابل منجر می‌شود.

بهای مواد خام و ورق‌های فلزی صنعتی

قیمت مواد اولیه، به خصوص ورق‌های صنعتی که برای ساخت سینی کابل گالوانیزه به کار می‌روند، یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های اثرگذار بر قیمت نهایی است. این مواد اولیه شامل ورق‌های فولادی و روی مورد نیاز برای فرآیند گالوانیزاسیون می‌شود. هرگونه افت و خیز در بازار جهانی فلزات و معادن، مستقیما بر بهای خرید این ورق‌ها و در نتیجه قیمت سینی کابل منعکس خواهد شد.

سفارش‌سازی و طرح‌های خاص

هنگامی که مشتری مدل سفارش و طراحی ویژه‌ای برای سینی کابل درخواست می‌کند، این موضوع می‌تواند بر قیمت تأثیر بگذارد. طراحی‌های سفارشی که نیازمند قالب‌سازی جدید، برش‌های خاص، یا فرآیندهای تولید پیچیده‌تر هستند، معمولا هزینه بیشتری نسبت به محصولات استاندارد و تولید انبوه دارند. هرچه جزئیات و پیچیدگی طرح درخواستی بیشتر باشد، بهای نهایی نیز بالاتر می‌رود.

نوع ورق فلزی درخواستی مشتری

نوع ورق فلزی که خریدار تقاضا می‌کند، عامل مهم دیگری در تعیین قیمت است. سینی‌های کابل گالوانیزه می‌توانند با انواع مختلفی از ورق‌های فولادی و با ضخامت‌های متفاوت ساخته شوند. هر نوع و ضخامتی از ورق، قیمت خاص خود را دارد. به عنوان مثال، ورق‌های با کیفیت بالاتر یا ضخامت بیشتر، معمولا گران‌تر هستند و این تفاوت در قیمت سینی کابل نهایی منعکس می‌شود.از تولیدکنندگان خوب سینی کابل گالوانیزه می توان به شرکت سپکو اشاره نمود.

نتیجه گیری

سینی‌ کابل گالوانیزه راهکاری اساسی برای مدیریت و محافظت از سیم‌کشی در طیف وسیعی از محیط‌ها هستند. این محصولات با پوشش روی مقاوم، در برابر فرسایش و خوردگی مقاومت بالایی از خود نشان می‌دهند و برای فضاهای داخلی و خارجی با رطوبت کم تا متوسط ایده‌آل‌اند. طراحی آن‌ها امکان نظم‌دهی بی‌نظیر به کابل‌ها را فراهم می‌آورد که این خود به افزایش کارایی، کاهش خطرات احتمالی و طولانی‌تر شدن عمر مفید کابل‌ها منجر می‌شود. علاوه بر این، نصب آسان و دسترسی راحت برای نگهداری، این سینی‌ها را به انتخابی اقتصادی و کاربردی در صنایع مختلف، مراکز داده، دفاتر و حتی منازل تبدیل کرده است. در مجموع، سینی کابل گالوانیزه دوام، سازماندهی و امنیت را برای زیرساخت‌های الکتریکی به ارمغان می‌آورد.

این دو محصول اگرچه در داشتن خاصیت ضد زنگ مشترک هستند، اما شیوه‌ی ساخت آن‌ها متفاوت است. ورق گالوانیزه در واقع یک محصول ثانویه محسوب می‌شود که با پوشاندن ورق‌های سرد و روغنی به دست می‌آید. این در حالی است که ورق روغنی، خود یک محصول اولیه است که از طریق نورد سرد بر روی فولاد گرمی که طی فرآیند اسیدشویی تمیز شده، تولید می‌گردد. در این مقاله به بیان تفاوت ورق گالوانیزه و روغنی می پردازیم، زیرا این دو ورق فولادی از محصولات پرکاربردی هستند که دانستن تفاوت آن ها می تواند در انتخاب درست مشتریان برای کاربرد مورد نظر اهمیت داشته باشد.

ورق گالوانیزه چیست؟

این ورق ها، محصولی از ورق‌های روغنی به شمار می روند که طی فرآیندی، یک لایه محافظ از جنس روی بر سطح آن‌ها نشانده شده است. این عمل، مقاومت قابل توجهی در برابر خوردگی و زنگ‌زدگی برای ورق‌های فولادی فراهم می‌آورد. از آنجا که زنگ زدن یکی از چالش‌های اساسی در استفاده از فولاد محسوب می‌گردد، گالوانیزاسیون به عنوان راهکاری مؤثر در مقابله با این پدیده شناخته می‌شود. این ویژگی سبب کاربرد گسترده‌ی آن‌ها در محیط‌هایی با احتمال تماس زیاد با آب و رطوبت، نظیر ساخت مخازن آب، گردیده است. علاوه بر این، امکان ترمیم موضعی بخش‌های آسیب‌دیده در این نوع ورق‌ها، از دیگر مزایای آن‌ها به شمار می‌رود. (آشنایی بیشتر: ورق گالوانیزه چیست؟ هر آنچه باید بدانید)

ورق روغنی چیست؟

در صنعت فولاد، ورق روغنی جایگاه ویژه‌ای دارد و از طریق تکنیک نورد سرد به دست می‌آید. خصیصه بارز این روش تولید، انجام آن در دمای معمولی و تحت فشار دستگاه‌های نورد است که سبب می‌گردد ورق نهایی، نمای بصری مناسبی داشته باشد. پس از اتمام مراحل نورد سرد، لایه‌ای از روغن به منظور حفاظت در برابر زنگ‌زدگی بر روی سطح ورق‌ها اعمال می‌گردد. این پوشش روغنی قادر است تا ماه‌ها از بروز خوردگی در این محصولات جلوگیری نماید. نکته حائز اهمیت آن است که ورق روغنی، به عنوان ماده‌ پایه‌ای برای ساخت بسیاری از دیگر انواع ورق‌های فولادی، از جمله ورق گالوانیزه، به کار گرفته می‌شود.(آشنایی بیشتر: ورق روغنی چیست؟ هر آنچه باید بدانید)

انواع تفاوت ورق گالوانیزه و روغنی

تفاوت ورق گالوانیزه و روغنی شامل موارد گوناگونی می شود که در ادامه به بیان آن ها خواهیم پرداخت:

• تفاوت ورق گالوانیزه و روغنی در شکل ظاهری

ظاهر ورق روغنی درخشنده و صاف است. این ظاهر خوشایند، آن‌ها را گزینه‌ای پرطرفدار در صنایعی ساخته که زیبایی بصری محصول نهایی حائز اهمیت است. ورق‌های گالوانیزه نیز تا حد زیادی از این ویژگی‌های ظاهری ورق روغنی بهره‌مندند که شامل سطحی کمابیش صاف و طیف رنگی روشن می شود. اما، لایه‌ی محافظتی از جنس روی که بر روی ورق‌های گالوانیزه قرار می‌گیرد، سایه‌ای نقره‌ای به آن‌ها می‌بخشد و از میزان براقیتشان نسبت به ورق‌های روغنی می‌کاهد. افزون بر این، همین پوشش روی، صافی سطح ورق‌های گالوانیزه را، به ویژه در روش تولید غوطه‌وری، کمتر از ورق‌های روغنی می‌سازد.

• تفاوت ترکیب شیمیایی

اصلی ترین تفاوت ورق گالوانیزه و روغنی در وجود یک لایه محافظتی برای محصولات گالوانیزه است. ورق روغنی، که در واقع همان فولاد نورد سرد است، عمدتا از آهن با مقادیر اندکی کربن و دیگر عناصر آلیاژی برای دستیابی به خواص مکانیکی مطلوب تشکیل شده است. ترکیب دقیق آن بسته به گرید فولاد متفاوت است، اما اساس آن، آلیاژ آهن و کربن است که تحت فرآیند نورد سرد قرار گرفته تا ابعاد دقیق و سطح صاف حاصل شود.

در سوی دیگر، ورق گالوانیزه، در هسته خود از همین فولاد روغنی بهره می‌برد، اما تفاوت کلیدی آن، پوششی از فلز روی است که به سطح آن افزوده شده است. این لایه روی، از طریق فرآیندهای گوناگون مانند غوطه‌وری گرم یا الکتروگالوانیزاسیون ایجاد می‌شود. در فرآیند غوطه‌وری گرم، ورق فولادی در حمامی از روی مذاب غوطه‌ور می‌گردد که منجر به واکنش متالورژیکی بین آهن و روی و تشکیل لایه‌های آلیاژی آهن-روی و یک لایه بیرونی از روی خالص می‌گردد.

• تفاوت فرآیند تولید

در فرآیند تولید ورق‌های روغنی، از روش نورد سرد استفاده می‌شود؛ یعنی بدون نیاز به حرارت بالا، ورق فولادی اولیه با عبور از میان غلتک‌های سنگین، به ضخامت کمتر و عرض دلخواه شکل داده می‌شود. جالب است بدانید که ورق‌های گالوانیزه نیز در ابتدای مسیر تولید، دقیقا همان مراحلی را طی می‌کنند که ورق‌های روغنی پشت سر می‌گذارند.

تفاوت اصلی زمانی ایجاد می‌شود که ورق روغنی آماده، برای محافظت در برابر زنگ‌زدگی، با یک پوشش فلز روی پوشانده می‌شود. این کار یا با فرو بردن ورق در حمامی از روی مذاب انجام می‌شود، یا در مواردی خاص، با بهره‌گیری از فرآیندهای الکتروشیمیایی و با دقت بسیار بالا، لایه‌ای یکنواخت از روی بر سطح آن نشانده می‌شود. به این ترتیب، ورق گالوانیزه به محصولی مقاوم و کاربردی در برابر خوردگی تبدیل می‌شود.

• تفاوت خصوصیات مکانیکی

خصوصیات مکانیکی ورق گالوانیزه و روغنی در هسته فولادی آن‌ها مشابه است، زیرا ورق گالوانیزه در واقع ورق روغنی است که یک لایه محافظ روی آن قرار گرفته است. بنابراین، ویژگی‌های اساسی مانند استحکام کششی، تسلیم و سختی، عمدتا تحت تأثیر گرید فولاد پایه قرار دارند.

این مقاله را حتما بخوانید: استحکام کششی چیست؟

با این حال، افزودن پوشش گالوانیزه می‌تواند به طور جزئی بر برخی از این خصوصیات تاثیر بگذارد. به عنوان مثال، به دلیل لایه نازک روی، ممکن است اندکی در ضخامت نهایی و وزن ورق تفاوت ایجاد شود. همچنین، فرآیند گالوانیزاسیون با حرارت بالا (غوطه‌وری گرم) می‌تواند تا حدی بر ساختار متالورژیکی سطح فولاد تاثیر بگذارد، اما این تغییرات معمولا جزئی هستند و تاثیر چشمگیری بر خواص مکانیکی کلی ندارند.

• تفاوت شکل پذیری

شکل‌پذیری ورق گالوانیزه و روغنی تا حد زیادی به جنس و کیفیت فولاد پایه‌ی آن‌ها وابسته است. از آنجا که ورق گالوانیزه، در اصل همان ورق روغنی با پوشش روی است، توانایی تغییر فرم اولیه‌ی هر دو تقریبا یکسان خواهد بود. با این حال، لایه‌ی نازک روی در ورق گالوانیزه می‌تواند در فرآیندهای شکل‌دهی عمیق یا کشش، اصطکاک سطحی متفاوتی ایجاد کند که ممکن است به رفتار کمی متفاوت منجر شود.

همچنین، اگر پوشش گالوانیزه ضخیم باشد یا فرآیند گالوانیزاسیون تاثیرات متالورژیکی خاصی بر سطح فولاد گذاشته باشد، ممکن است در برخی موارد، محدودیت‌های جزئی در میزان تغییر شکل‌پذیری نسبت به ورق روغنی خالص مشاهده شود. با این وجود، در اغلب کاربردها، تفاوت چشمگیری در شکل‌پذیری این دو نوع ورق دیده نمی‌شود و هر دو، بسته به گرید فولادشان، قابلیت شکل‌دهی مناسبی دارند.

• تفاوت مقاومت تسلیم ورق گالوانیزه و روغنی

مقاومت تسلیم از جمله تفاوت ورق‌ گالوانیزه و روغنی به شمار می رود. از آنجا که هسته‌ی هر دو ورق یکی است و تنها تفاوت در وجود لایه‌ای از فلز روی در نوع گالوانیزه است، می‌توان گفت میزان مقاومت در برابر تغییر شکل دائمی در هر دو تقریبا یکسان خواهد بود. بنابراین، تفاوت در خواص مکانیکی پایه‌ای این دو ورق، بسیار ناچیز است و بیشتر تفاوت‌ها به خواص سطحی آن‌ها مربوط می‌شود.

فرآیند گالوانیزاسیون، به ویژه نوع غوطه‌وری گرم، ممکن است تغییرات ساختاری بسیار جزئی در سطح فولاد ایجاد کند، اما این دگرگونی‌ها به ندرت بر میزان مقاومت تسلیم تاثیر قابل ملاحظه‌ای می‌گذارند. هدف اصلی از پوشش گالوانیزه، ارتقاء پایداری در برابر خوردگی و نه دگرگونی در توانایی تحمل بار بدون تغییر شکل دائمی است. بنابراین، می‌توان گفت که مقاومت تسلیم ورق گالوانیزه و روغنی، با تقریب خوبی، هم‌ارز تلقی می‌گردد و عمدتا متاثر از گرید فولاد اولیه‌ی به کار رفته می‌باشد.

• تفاوت جوش‌پذیری ورق گالوانیزه و روغنی

در هنگام جوشکاری ورق گالوانیزه، لازم است از تکنیک‌های خاص و ایمن استفاده شود؛ چراکه بخارات سمی حاصل از سوختن روی می‌توانند تهدید جدی برای سلامت باشند. برای کاهش این خطرات، باید تهویه مؤثر در محل جوشکاری فراهم گردد. همچنین، لایه‌ی روی هنگام گرم شدن ممکن است تبخیر شود و باعث ایجاد تخلخل و کاهش استحکام اتصال جوش شود. یکی از روش‌های مؤثر برای پیشگیری از این مشکل، حذف لایه‌ی پوششی روی در ناحیه‌ی مورد نظر پیش از شروع جوشکاری است.

این مقاله را حتما بخوانید: با جوشکاری ورق گالوانیزه بیشتر آشنا شوید!

در مقابل، جوشکاری ورق روغنی معمولا آسان‌تر است، اما وجود روغن می‌تواند مشکلاتی ایجاد کند. روغن می‌تواند در حین جوشکاری بسوزد و دود و آلودگی تولید کند و همچنین ممکن است بر کیفیت جوش تاثیر بگذارد. بنابراین، تمیز کردن سطح ورق روغنی قبل از جوشکاری، برای حصول اطمینان از یک جوش تمیز و قوی، امری مهم تلقی می‌شود. به طور کلی، با رعایت نکات ایمنی و آماده‌سازی مناسب، هر دو نوع ورق قابل جوشکاری هستند، اما ملاحظات متفاوتی دارند.

• تفاوت مقاومت خوردگی

مقاومت در برابر خوردگی بین ورق گالوانیزه و روغنی تفاوت بنیادین دارد. ورق گالوانیزه، با پوششی از فلز روی، سپری محافظ در برابر اکسیداسیون و زنگ‌زدگی ایجاد می‌کند؛ زینک به عنوان آند فداشونده عمل کرده و قبل از آهن دچار خوردگی می‌شود. در مقابل، ورق روغنی تنها یک لایه نازک روغن برای ممانعت موقت از زنگ‌زدگی سطحی دارد و این محافظت در برابر خوردگی به مراتب کمتر و موقتی‌تر از گالوانیزه است. بنابراین، برای کاربردهایی که دوام و مقاومت طولانی‌مدت در برابر عوامل خورنده مدنظر است، ورق گالوانیزه گزینه‌ای به مراتب بهتر تلقی می‌شود.

• تفاوت زنگ زدگی ورق گالوانیزه و روغنی

یکی از عواملی که باعث می شود ورق گالوانیزه دیرتر دچار خوردگی شود به خاطر وجود روی است. در واقع روی باعث می شود تا آهن از زنگ زدگی در امان بماند اما خودش در این پروسه از بین می رود. این خوردگی به رنگ سفید و کاملا مشخص است. اما برخلاف گالوانیزه، ورق های روغنی به خاطر اینکه تنها دارای یک سطح نازک از روغن هستند سریعتر دچار خوردگی می شوند. وقتی این روغن از بین برود، آهن بدون محافظ می‌ماند و زنگ می‌زند که معمولا به رنگ قرمز است و به مرور عمیق‌تر می‌شود. پس ورق گالوانیزه در برابر زنگ زدن خیلی بهتر از ورق روغنی است. (راه های از بین بردن زنگ زدگی آهن)

مقایسه کاربرد ورق گالوانیزه و روغنی

هر یک از این ورق ها به دلیل خصوصیات ویژه خود کاربردهای متفاوتی هم دارند که در ادامه به بیان کاربردهای هر کدام به صورت جداگانه خواهیم پرداخت:

کاربرد ورق روغنی

• نقش محوری در پیکره‌بندی خودروها
• ماده اولیه برای وسایل مورد نیاز در آشپزخانه‌ها
• پیش‌ماده‌ای اساسی برای تولید دیگر گونه‌های فولادین، مانند ورق‌های گالوانیزه
• به کارگیری در ساخت اجزای بنایی، از قبیل درگاه‌ها و روزنه‌ها
• استفاده در ساختاربندی واحدهای حمل بار

کاربرد ورق گالوانیزه

• درست کردن تانکرهای آب
• ساختن لوله‌های آب
• استفاده در صنعت برق برای ساخت بعضی کابل‌ها
• ساخت کابینت
• درست کردن سقف سوله‌ها و شیروانی‌ها در جاهای مرطوب
• استفاده به عنوان آهن اصلی برای ساخت ورق‌های رنگی

نتیجه گیری

پارامترهای متعددی تفاوت ورق گالوانیزه و روغنی را تشکیل می دهد که مفصل به آن پرداختیم. ورق گالوانیزه به دلیل داشتن پوشش فلز روی، عملکرد بسیار مناسبی در برابر خوردگی از خود نشان می‌دهد و گزینه‌ای ایده‌آل برای استفاده در محیط‌های مرطوب یا خورنده به حساب می‌آید. در مقابل، ورق روغنی تنها به یک لایه نازک روغن آغشته است که صرفا نقش محافظتی موقت دارد و پیش از فرآیندهایی مانند جوشکاری باید پاک‌سازی شود. در نهایت، ورق‌های گالوانیزه برای سازه‌های بادوام و مقاوم مناسب‌اند، در حالی‌که ورق‌های روغنی بیشتر در مراحل اولیه ساخت یا برای کاربری‌های کوتاه‌مدت کاربرد دارند.

تولید این نوع صفحات فلزی محافظت‌شده، که در بازار با عنوان ورق گالوانیزه شناخته می‌شوند، توسط شمار زیادی از واحدهای صنعتی تولید فولاد در داخل و خارج از کشور صورت می‌پذیرد و اغلب از مرغوبیت قابل قبولی برخوردارند. ایجاد این لایه محافظ خاص، نیازمند مهارت‌های تخصصی و دستگاه‌های منحصربه‌فرد است تا به شکل مطلوب اجرا گردد. در ادامه، به معرفی برخی از مهم‌ترین کارخانه های تولید ورق گالوانیزه خواهیم پرداخت.

کارخانه های برتر تولید ورق گالوانیزه

شرکت های مختلفی ورق های گالوانیزه را برای کاربردهای مختلف تولید می کنند که برخی از آن ها به دلیل کیفیت محصولات خود محبوبیت بیشتری در میان خریداران دارند که شامل کارخانه های زیر می شوند:

۱- کارخانه فولاد مبارکه اصفهان

از مهمترین محصولات این کارخانه می توان به انواع ورق‌های فولادی به صورت کلاف و ورق‌های تولید شده به روش نورد گرم و سرد اشاره کرد. تولید ورق‌های گالوانیزه در این واحد صنعتی، به عنوان یکی از به صرفه‌ترین راهکارهای محافظت در برابر خوردگی، از همان ابتدای فعالیت آن مد نظر قرار گرفته بود.

روش تولید ورق گالوانیزه در این شرکت

برای تولید این محصولات در کارخانه فولاد مبارکه اصفهان از فرآیند پیوسته غوطه‌وری گرم استفاده می کنند. در این روش، ورق فولادی پس از آماده‌سازی‌های لازم، به طور مداوم در حوضچه‌ای از روی مذاب غوطه‌ور شده و پوششی از فلز روی بر سطح آن ایجاد می‌شود. این فرآیند به منظور محافظت از خوردگی و افزایش طول عمر ورق انجام می‌پذیرد. محصول نهایی این خط تولید، معمولا به شکل کلاف‌های سرد و بدون پرداخت نهایی عرضه می‌گردد تا برای مراحل بعدی آماده شود. این روش تولید پیوسته، راندمان بالایی داشته و امکان تولید انبوه ورق گالوانیزه با کیفیت یکنواخت را فراهم می‌سازد.

انواع ضخامت و ابعاد ورق گالوانیزه در این کارخانه

ورق‌های گالوانیزه تولیدی در این مجموعه، عموما در بازه ضخامتی 0.25 تا 2 میلی‌متر و با عرضی معادل ۷۵۰ تا ۱۵۱۰ میلی‌متر عرضه می‌گردند. کلاف‌های حاصل از این فرآیند، قطری داخلی بین ۵۰۸ تا ۶۱۰ میلی‌متر و قطر خارجی در محدوده ۹۰۰ تا ۲۰۰۰ میلی‌متر دارند. وزن نیز از جمله فاکتورهای حائز اهمیت در انتخاب این محصول به شمار می‌رود. طبق داده‌های ارائه شده توسط این شرکت، وزن هر کلاف نهایی بین ۳ تا ۲۰ تن متغیر است. میزان جرم پوشش گالوانیزه بر هر دو سطح ورق نیز در بازه ۱۰۰ الی ۳۵۰ گرم بر متر مربع تعیین شده است. علاوه بر این، حداکثر میزان روغن محافظتی به کار رفته، ۲ گرم بر متر مربع ذکر شده است.

آدرس سایت فولاد مبارکه: https://www.msc.ir

۲- شرکت ورق خودرو چهارمحال بختیاری

در قلب استان چهارمحال و بختیاری و در منطقه صنعتی سفیددشت، کارخانه ورق خودرو شهرکرد قرار گرفته است. این مجموعه صنعتی، یکی از عوامل کلیدی در عرصه تولید ورق‌های محافظت شده با روی به شمار می‌آید و به طور عمده، محصولات خود را به کارخانجات خودروسازی عرضه می‌کند. در ادامه، مروری کوتاه بر این واحد تولیدی خواهیم داشت.

روش تولید ورق گالوانیزه در این شرکت

این مرکز تولیدی برای ساخت ورق‌های گالوانیزه از تکنیک غوطه‌وری بهره می‌گیرد. انتخاب این روش از سوی متخصصین، به منظور کاهش بهای تمام شده محصول نهایی و همچنین ایجاد یک لایه محافظتی ضخیم‌تر و با چسبندگی مطلوب‌تر بین عنصر روی و بستر فولادی صورت گرفته است. ورق‌های فولادی در مسیر تولید، مراحل فنی متعددی را طی می‌کنند تا به شکل نهایی خود برسند. ساختار این محصولات به گونه‌ای است که در قسمت میانی، ورق فولادی قرار دارد و پس از آن، در هر دو طرف، لایه‌هایی از فلز روی جای گرفته‌اند. در نهایت، برای دستیابی به حداکثر پایداری، دو لایه کروماته و دو لایه روغن محافظ بر سطح آن افزوده می‌شود.

انواع ضخامت و ابعاد ورق گالوانیزه در این کارخانه

واحد تولیدی ورق خودرو چهارمحال و بختیاری، در فرآیند ساخت محصولات خود، از کلاف‌های فولادی با نام تجاری غول هارد بهره می‌برد. این کلاف‌ها مشخصاتی نظیر ضخامت تقریبی ۰.۴ تا ۲ میلی‌متر، عرضی در حدود ۸۰۰ تا ۱۸۸۰ میلی‌متر و قطری مابین ۱۰۰۰ تا ۲۳۰۰ میلی‌متر دارا هستند.

آدرس سایت: https://cbasco.ir

۳- شرکت صنایع هفت الماس

محصولات ویژه این مجتمع شامل انواع ورق‌های فولادی، از جمله ورق‌های گالوانیزه و استنلس استیل می شوند. راه‌اندازی خط تولید ورق گالوانیزه در سال‌های آتی صورت گرفت و ظرفیت تولید آن به ۱۰۰ هزار تن در سال رسید. این مجموعه صنعتی، حدود پانزده درصد از نیاز بازار داخلی به فولاد را تأمین می‌کند و میزان صدور محصولات آن نیز در بازه ۲۰ تا ۴۰ درصد از کل تولیدات داخلی آن گزارش شده است.

روش تولید ورق گالوانیزه در شرکت صنایع هفت الماس

در چرخه ساخت ورق‌های گالوانیزه و روغنی، ابتدایی‌ترین اقدام، زدایش سطحی است که در قسمت اسیدشویی به انجام می‌رسد. در این فرآیند، با بهره‌گیری از اسید هیدروکلریک، کلیه ذرات ناخالص شیمیایی از روی سطح فولاد، اعم از پوسته‌های اکسید و آلودگی‌های موجود، حذف می‌گردند.

انواع ضخامت و ابعاد ورق گالوانیزه در این کارخانه

ورق‌های گالوانیزه در شرکت صنایع هفت الماس با ضخامتی در بازه ۰.۳ تا ۲ میلی‌متر و پهنایی بین ۱۰۰۰ تا ۱۲۵۰ میلی‌متر به بازار عرضه می شوند.

آدرس سایت: http://www.seven-diamonds.com

۴-کارخانه فولاد گیلان

این شرکت در سال ۱۳۸۲ تاسیس شده است و در ابتدا در زمینه تولید نورد فولاد فعالیت داشته است. در حال حاضر توان تولیدی سالانه این کارخانه در حدود ۲.۵ میلیون تن است و از این محصولات بنابر ویژگی هایی که دارند در صنایع گوناگون بهره می برند.

روش تولید ورق گالوانیزه در مجتمع فولاد گیلان

برای تولید این محصولات از فرآیند پیوسته غوطه‌وری گرم استوار استفاده می کنند که در آن کلاف‌های فولادی پس از گذراندن مراحل آماده‌سازی سطحی شامل زدودن آلاینده‌ها و اکسیدها از طریق اسیدشویی، به طور مداوم در حوضچه‌های حاوی روی مذاب با خلوص بالا غوطه‌ور می‌گردند تا یک پیوند متالورژیکی قوی و لایه محافظ یکنواخت در برابر فرسایش ایجاد شود؛ ضخامت این لایه گالوانیزه با بهره‌گیری از ایرنایف‌ها تنظیم شده و پس از خنک‌سازی تدریجی، عملیات تکمیلی مانند پاسیواسیون به منظور بهبود مقاومت در برابر خوردگی و ارتقای کیفیت ظاهری بر روی ورق اعمال می‌گردد.

انواع ضخامت و ابعاد ورق گالوانیزه در این کارخانه

توان تولیدی مجتمع فولاد گیلان در حدود 180 هزار تن در سال است و ضخامت محصولات آن بین ۰.۲ تا ۲ میلی‌متر و با عرضی بین ۷۱۴ تا ۱۲۵۰ میلی‌متر هستند.

۵- کارخانه فولاد امیرکبیر کاشان

در سال ۱۹۹۵ میلادی، شرکت امیرکبیر کاشان با هدف اصلی تولید ورق‌های پوشش‌دار روی به روش غوطه‌وری گرم پیوسته، فعالیت خود را آغاز کرد و سه سال بعد، خط تولید آن به مرحله اجرا رسید. این کارخانه دارای تجهیزاتی نظیر خط نورد سرد تک مرحله‌ای، واحد گالوانیزاسیون، دستگاه‌های برش عرضی، بخش اسیدشویی و بازیافت مواد و… است. محصولات کنونی این شرکت شامل ورق گالوانیزه، ورق سرد بازپخت شده و ورق اسیدشویی می شوند.

روش تولید ورق گالوانیزه در شرکت فولاد امیرکبیر کاشان

برای تولید این محصول در این شرکت از روش غوطه وری گرم بهره می برند و این مجتمع سالیانه قادر به تولید ۱۰۰ تن محصول فولادی است و نرخ تولید این خط، تابعی از ابعاد ورق بوده و بین ۲۵ تا ۱۰۰ متر در دقیقه متغیر است؛ به این ترتیب که ورق‌های ضخیم‌تر با سرعت کمتر و ورق‌های نازک‌تر با سرعت بیشتری تولید می‌شوند.

انواع ضخامت و ابعاد ورق گالوانیزه در این کارخانه

به علاوه، محصولات گالوانیزه این شرکت به سه شکل مختلف تولید می شوند:

• ضخامت کلاف گالوانیزه: ۰.۲۵ تا ۱.۵ میلی‌متر
• ضخامت ورق فرم دار: ۰.۲۵ تا ۱.۲ میلی‌متر
• پروفیل‌های گالوانیزه: ۰.۴ تا ۰.۸ میلی‌متر

آدرس سایت: https://www.aksteel.ir

۶- کارخانه فولاد غرب آسیا

این شرکت یک واحد تولیدی بومی است که با هدایت مدیران گروه فولاد مبارکه، به منظور توسعه پروژه‌های ساخت محصولات نورد سرد تأسیس گردیده است. این مجتمع صنعتی در شهر سلفچگان واقع در استان قم استقرار یافته و به عنوان یکی از کارخانجات پیشتاز داخلی شناخته می‌شود.

روش تولید ورق گالوانیزه در شرکت فولاد غرب آسیا

روش تولید ورق گالوانیزه در فولاد غرب آسیا از فرآیند پیوسته غوطه‌وری گرم پیروی می‌کند، که در آن نوارهای فولادی پس از گذراندن مراحل آماده‌سازی سطحی شامل چربی‌زدایی و اسیدشویی به منظور زدایش کامل روغن‌ها و اکسیدهای سطحی، به طور مداوم در حوضچه حاوی روی مذاب با ترکیبی مشخص غوطه‌ور شده تا لایه‌ای یکنواخت ایجاد گردد؛ ضخامت این پوشش روی با بهره‌گیری از سیستم ایرنایف تنظیم شده و در نهایت، برای ارتقای مقاومت به خوردگی و کاهش دما، فرآیندهای تثبیت و خنک‌سازی انجام می‌پذیرد.

انواع ضخامت و ابعاد ورق گالوانیزه در این کارخانه

تولیدات ورق این کارخانه در بازه ضخامتی ۰.۱۸ تا ۳ میلی‌متر با توان سالانه ۵۵۰ هزار تن به بازار عرضه می‌گردد. این محصولات همچنین دارای پهنایی بین ۶۰۰ تا ۱۷۰۰ میلی‌متر بوده و وزن هر کلاف آن‌ها بر اساس معیارهای جهانی، از ۶ تا ۳۰ تن متغیر است.

آدرس سایت: https://wasco.ir

۷- شرکت فولاد اکسین خوزستان

مجتمع مورد نظر در زمینه تولید این محصولات فعالیت دارد و همانطور که می دانید، از این ورق ها می توان برای تولید محصولات نفتی هم استفاده کرد. این کارخانه سالانه می تواند یک میلیون از این محصول را روانه بازار کند. علاوه بر این برخی از قطعاتی که در این شرکت تولید می شوند، شامل ضخامت های مخصوصی هستند.

روش تولید ورق گالوانیزه در شرکت فولاد اکسین خوزستان

در شرکت فولاد اکسین خوزستان، تولید ورق گالوانیزه با بهره‌گیری از تجهیزات مدرن و فناوری روز دنیا به‌صورت دقیق و نظام‌مند انجام می‌شود. ابتدا تختال‌های فولادی (اسلب) در کوره‌های پیش‌گرم تا دمای حدود ۱۲۰۰ درجه سانتی‌گراد حرارت می‌بینند تا ساختار کریستالی یکنواختی حاصل شود. سپس، در مرحله پوسته‌زدایی، این اسلب‌ها با فشار آب بسیار بالا، از اکسیدهای سطحی پاک می‌شوند.

در ادامه، فرایند نورد گرم آغاز می‌گردد؛ جایی که اسلب‌ها از قفسه‌های نورد عبور کرده و به ضخامت دلخواه تبدیل می‌شوند. پس از آن، ورق‌ها به بسترهای خنک‌کننده منتقل می‌شوند تا به‌صورت کنترل‌شده تا دمای محیط خنک شوند. در مراحل پایانی، ورق‌های تولیدی تحت بازرسی‌های دقیق شامل تست‌های اولتراسونیک و کنترل‌های چشمی قرار می‌گیرند و در صورت تأیید، برش خورده، بسته‌بندی شده و آماده ارسال به مشتری می‌گردند.

انواع ضخامت و ابعاد ورق گالوانیزه در این کارخانه

تمرکز تولیدات فولاد اکسین خوزستان بر ورق‌های فولادی با مشخصات زیر است:

• ضخامت: معمولا از ۸ تا ۱۰۰ میلی‌متر و حتی بیشتر
• عرض: تا ۴.۵ متر

آدرس سایت: https://oxinsteel.ir

جمع بندی

در پهنه صنعت فولاد ایران، شماری از واحدهای تولیدی با تمرکز بر ساخت ورق‌های گالوانیزه فعالیت می‌نمایند که هر یک با بهره‌گیری از فناوری‌های نوین و رعایت استانداردهای کیفی، نقش بسزایی در تأمین نیازهای داخلی ایفا می‌کنند؛ شرکت‌هایی نظیر فولاد مبارکه اصفهان با ظرفیت تولید انبوه و تنوع محصولات، ورق خودرو چهارمحال و بختیاری با رویکرد تخصصی به صنعت خودروسازی، هفت الماس با دامنه تولیدی مشخص، مجتمع فولاد گیلان که اخیراً به این عرصه ورود کرده و امیرکبیر کاشان با سابقه فعالیت طولانی در این زمینه، از جمله عوامل برجسته این بازار به شمار می‌روند که محصولات خود را با ابعاد و ضخامت‌های متنوع عرضه می‌دارند.

در دنیای ساخت و ساز، متریالی با نام دامپا وجود دارد که به دلیل استحکام و ظاهر جذاب، جایگاه ویژه‌ای پیدا کرده است. این متریال، که شاید کمتر به گوش شما خورده باشد، در واقع نوعی ورق است که در پروژه‌های عمرانی گوناگون مورد استفاده قرار می‌گیرد. در مناطق شمالی کشور، این ورق‌ها به دلیل کاربرد فراوان در ساخت سقف‌های شیب‌دار ویلاها و خانه‌ها، از محبوبیت بالایی برخوردارند. کاربرد اصلی این پوشش‌ها، ایجاد سطحی مقاوم و زیبا برای نما و سطوح مختلف است. این ورق‌ها در دو نوع فلزی و پلیمری موجود بوده و برای پوشاندن سقف و دیوارها به کار می‌روند.

ورق دامپا چیست؟

این محصولات، نوعی ورق فلزی یا پلیمری هستند که با برجستگی‌های منظم و خاص خود، در پوشش دیوارها و سقف‌های کاذب به کار می‌روند. این ورق، علاوه بر زیبایی ظاهری، مقاومت بالایی در برابر عوامل جوی، رطوبت و زلزله دارد. نصب آسان و سریع، وزن سبک، و قابلیت شستشو و رنگ‌آمیزی، از دیگر مزایای این محصول پرکاربرد است. دامپا، عایق مناسبی برای صدا بوده و در مکان‌هایی مانند پارکینگ‌ها، تراس‌ها، آلاچیق‌ها، تالارها، سینماها، هتل‌ها و بانک‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.

مزایا دامپا

مهمترین ویژگی های این ورق ها شامل موارد زیر می شوند:

• تنوع رنگ: پالت رنگی این محصول بسیار متنوع است، اما برای حصول اطمینان از تطابق دقیق رنگ، باید کد بین‌المللی رال را به تامین‌کننده ارائه دهید. برای مشاهده کاتالوگ رنگ های رال k7 کلیک نمایید.
• وزن پایین: پایین بودن وزن این ورق ها سبب شده است که در موقع حوادث طبیعی زیان کمتری به سازه مورد نظر وارد شود.
• مقاوم در برابر آتش: این ویژگی ورق دامپا، که از گسترش آتش جلوگیری می‌کند، آن را به گزینه‌ای ایده‌آل برای استفاده در محیط‌های حساس و پرخطر مانند صنایع نفت، گاز و پتروشیمی تبدیل کرده است.
• ضد خوردگی: انواع ورق دامپا، به ویژه نمونه‌های رنگی و گالوانیزه، با ساختاری مقاوم در برابر فرسایش و زنگ‌زدگی، برای استفاده در محیط‌های با رطوبت بالا و شرایط آب و هوایی نامساعد، ایده‌آل هستند.
• اجرای سریع: نصب این ورق ها بسیار سریع و آسان است.
• عمر بالا: طول عمر مفید این ورق‌ها در مقایسه با سایر مصالح ساختمانی، به مراتب بیشتر است و در نمونه‌های رنگی، پایداری رنگ در برابر عوامل جوی مختلف، چشمگیر است.
• نظافت راحت: حفظ این ورق ها بسیار آسان است و همینطور می توان آن ها را به راحتی شستشو کرد.

کاربردهای دامپا

ورق های پوششی، که در دو نوع فلزی و پلاستیکی تولید می شوند، کاربردهای متنوعی در ساخت و ساز دارند. نوع فلزی آن به دلیل استحکام بالا، برای پوشش سقف و دیواره گاراژها، ساختمان های باغی، خانه ها، کارخانه ها و انبارهای صنعتی مورد استفاده قرار می گیرد. در مقابل، نوع پلاستیکی آن که سبک تر و ارزان تر است، برای سازه های موقت یا ساختمان هایی که نیاز به مقاومت بالایی ندارند، مناسب است. این ورق ها همچنین در ساخت گلخانه ها، سایبان ها و پوشش های خارجی ساختمان ها کاربرد دارند. ورق های موج دار نیز به دلیل شکل خاص خود، در ساخت گاراژها، کانکس ها، سوله ها، ایوان ها و سایر سازه های مشابه استفاده می شوند.

روش های تولید ورق لمبه (دامپا)

برای تولید این ورق دو روش سنتی و صنعتی وجود دارد که در ادامه به آن ها اشاره خواهیم کرد:

• روش سنتی:

در کارگاه‌های سنتی، انواع ورق‌های فلزی با استفاده از ابزارآلات فرم‌دهی دستی یا نیمه‌دستی، نظیر دستگاه‌های خم‌کن اهرمی، به پروفیل‌های دامپا تبدیل می‌شوند. این شیوه، که به عنوان فرم‌دهی نقطه‌ای نیز شناخته می‌شود، امکان ایجاد طرح‌های منحصربه‌فرد و سفارشی را فراهم می‌آورد، اما در تولید انبوه و یکنواخت، کارایی کمتری دارد. در این روش، هر قطعه به صورت مجزا و با دقت بالا شکل داده می‌شود و نتیجه نهایی، محصولی است که دقیقاً مطابق با خواسته‌های مشتری طراحی و اجرا شده است.

• روش صنعتی:

در کارخانجات مدرن، ورق‌ گالوانیزه رنگی با عبور از دستگاه‌های نورد سرد و برش خودکار، به پروفیل‌های دامپا با ابعاد و طرح‌های متنوع تبدیل می‌شوند. این فرآیند، که به فرم‌دهی پیوسته معروف است، امکان تولید انبوه و یکنواخت را فراهم می‌آورد و محدودیت‌های طولی موجود در روش‌های سنتی را از میان برمی‌دارد. در این روش، ورق‌ها به صورت رول‌های پیوسته وارد دستگاه شده و پس از انجام عملیات برش و خم‌کاری، به قطعات دامپا با طول و عرض مورد نظر تبدیل می‌شوند.

مشخصات ابعادی و استانداردهای ورق دامپا

به طور کلی ابعاد این محصولات مابین دو بازه 100 – 200 و 84 – 200 قرار دارد. همینطور در کارخانه ها ابعاد دیگری هم مابین 125 – 250 و 100 – 250 سانتی متر تولید می شود. با این حال بنابر درخواست مشتری می توان ابعاد دیگری را هم برش دارد. استاندارد این ورق ها برطبق رال است و شامل رنگ های متفاوتی می شود که برخی از آن ها رنگ هایی مانند کاربنی، قهوه ای، سبز تیره و … هستند.

سقف کاذب دامپا چیست؟

سقف‌های ثانویه، ساختارهای غیرحامل بار هستند که پس از سقف اصلی بنا نصب می‌شوند. هدف اصلی آن‌ها، پنهان‌سازی و پوشاندن تاسیسات زیر سقف اصلی، بهبود آکوستیک فضا، ارتقای زیبایی و جنبه‌های تزئینی، مقاومت در برابر رطوبت و فراهم کردن زمینه‌ای برای نورپردازی است.

انواع سقف کاذب دامپا

این سقف ها، که به دو گونه‌ی ساده و پانچ دار موجود هستند، در اندازه‌ها و رنگ‌های گوناگون عرضه می شوند. تفاوت اصلی نوع منفذدار با نوع بدون منفذ، وجود سوراخ‌های کوچک یک یا دو میلی‌متری و لایه‌های کاغذی تیره و نمدی است که در نوع پانچ دار به کار می‌روند. در ادامه به توضیحاتی در این خصوص خواهیم پرداخت.

• دامپای ساده:

این سقف به ابعاد ده و بیست سانتی متر عرضه می شود و معمولا طولی به اندازه شش متر دارد.

• دامپای پانچدار:

ابعاد این سقف ها هم به اندازه نوع ساده است، اما در آن ها سوراخ هایی به اندازه یک و دو میلی متر وجود دارد.

کاربردهای سقف کاذب دامپا

سقف‌های کاذب دامپا، به دلیل ویژگی‌های منحصر به فرد خود، کاربردهای متنوعی در ساختمان‌های مختلف دارند. در اینجا به برخی از این کاربردها اشاره می‌کنیم:

• فضاهای اداری و تجاری: سقف‌های دامپا به دلیل قابلیت آکوستیک بودن، برای کاهش صدا در فضاهای اداری و تجاری پر رفت و آمد مناسب هستند.
• سالن‌های ورزشی و استخرها: مقاومت بالای سقف‌های دامپا در برابر رطوبت و ضربه، آن‌ها را به گزینه‌ای ایده‌آل برای سالن‌های ورزشی و استخرها تبدیل می‌کند.
• بیمارستان‌ها و مراکز درمانی: سقف‌های دامپا به دلیل قابلیت شستشو و ضدعفونی بودن، برای استفاده در بیمارستان‌ها و مراکز درمانی مناسب هستند.
• پارکینگ‌ها و فضاهای باز: مقاومت بالای سقف‌های دامپا در برابر شرایط جوی مختلف، آن‌ها را به گزینه‌ای مناسب برای پارکینگ‌ها و فضاهای باز تبدیل می‌کند.
• فضاهای مسکونی: استفاده دیگر این ورق ها به دلیل تنوع در طرح و رنگ، برای ایجاد فضایی مدرن و زیبا در منازل مسکونی است.

ویژگی های سقف کاذب دامپا

سقف‌های کاذب دامپا، با ساختار متمایز و مشخصات فنی برجسته، مزایای متعددی را برای فضاهای گوناگون به ارمغان می‌آورند. این مزایا عبارتند از:

• عایق‌بندی صدا و حرارت: دامپا به عنوان یک عایق صوتی و حرارتی عمل می‌کند و به ایجاد فضایی آرام و مطبوع کمک می‌کند.
• مقاومت در برابر عوامل محیطی: این سقف‌ها در برابر رطوبت، آتش‌سوزی و زلزله مقاوم هستند و طول عمر بالایی دارند.
• تنوع در طراحی و رنگ: دامپا در طرح‌ها و رنگ‌های متنوعی تولید می‌شود و امکان ایجاد فضایی زیبا و متناسب با سلیقه را فراهم می‌کند.
• نصب آسان و سریع: نصب سقف‌های دامپا به سرعت و آسانی انجام می‌شود و نیاز به نیروی کار متخصص ندارد.
• قابلیت شستشو و نگهداری آسان: سطح صاف و یکدست دامپا، شستشو و نگهداری آن را آسان می‌کند.
• انعطاف‌پذیری در طراحی: دامپا قابلیت انعطاف‌پذیری بالایی دارد و می‌توان آن را در فضاهایی با اشکال مختلف نصب کرد.
• ایجاد جلوه بصری زیبا: سقف‌های دامپا با طراحی مدرن و شیک خود، جلوه‌ای زیبا و منحصر به فرد به فضا می‌بخشند.

جمع بندی

ورق‌های دامپا، به عنوان یک پوشش ساختمانی چندمنظوره، در دو نوع فلزی و پلاستیکی تولید می‌شوند و در طیف وسیعی از کاربردها مورد استفاده قرار می‌گیرند. نوع فلزی آن، با استحکام و دوام بالا، برای پوشش سقف و دیواره‌های سازه‌هایی نظیر گاراژها، سوله‌ها، کارخانجات و ساختمان‌های مسکونی به کار می‌رود. این ورق‌ها، مقاومت بالایی در برابر عوامل جوی و ضربه دارند و می‌توانند به عنوان یک پوشش محافظتی ایده‌آل عمل کنند.

نوع پلاستیکی ورق‌های دامپا، به دلیل وزن سبک و قیمت مناسب، برای سازه‌های موقت یا ساختمان‌هایی که نیاز به مقاومت بالایی ندارند، مناسب است. این ورق‌ها در ساخت گلخانه‌ها، سایبان‌ها و پوشش‌های خارجی ساختمان‌ها کاربرد دارند. ورق‌های دامپا موج‌دار، با طراحی منحصر به فرد خود، علاوه بر ایجاد زیبایی ظاهری، مقاومت سازه را نیز افزایش می‌دهند. این ورق‌ها در ساخت گاراژها، کانکس‌ها، سوله ها و ایوان‌ها به کار می‌روند.

ورق‌های عرشه فولادی و ورق‌های اسیدشویی شده، هر دو از جمله ورق‌های فلزی پرکاربرد در صنایع مختلف به شمار می‌روند. ورق‌های عرشه فولادی به دلیل ساختار و ویژگی‌های خاص خود، گزینه‌ای ایده‌آل برای استفاده در سقف و کف سازه‌ها هستند. این ورق‌ها با قرار گرفتن روی تیرآهن و اتصال به آن، سطحی مقاوم و یکپارچه را برای بتن‌ریزی فراهم می‌کنند. در نتیجه، سطحی صاف و مستحکم ایجاد می‌شود. در مقابل، ورق‌های اسیدشویی شده با گذراندن مراحل اسیدشویی و شستشو با اسیدهای گوناگون، سطحی صاف و بدون آلودگی پیدا می‌کنند. این فرآیند خاص، ورق‌های اسیدشویی شده را به گزینه‌ای مناسب برای کاربردهای خاص تبدیل می‌کند. در این مقاله سعی کردیم تفاوت ورق عرشه فولادی با اسیدشویی را در پارامترهایی مهم مورد بررسی قرار دهیم.

درباره ورق عرشه فولادی و اسیدشویی

ورق عرشه فولادی: سطح ورق های عرشه فولادی به صورت موجی است و در نتیجه می توان به آسانی آن ها را در پروژه ها استفاده کرد. این ورق‌ها از نظر اقتصادی و زمانی برای پروژه‌های ساختمانی بسیار مفید هستند و در انواع مختلفی با توجه به تعداد، فاصله و زاویه تیغه‌ها تولید می‌شوند. قیمت این ورق‌ها تحت تأثیر قیمت آهن قرار دارد. برای اطلاع از نحوه اجرای سقف عرشه فولادی کلیک کنید.

ورق اسیدشویی: نوع دیگری از ورق فلزی است که طی فرآیند خاصی تمیز و براق می‌شود. در این فرآیند، ورق از هرگونه پوسیدگی و زنگ‌زدگی پاک شده و مقاومت آن افزایش می‌یابد. برای اسیدشویی ورق‌ها می‌توان از اسیدهای مختلفی مانند اسید هیدروکلریک یا اسید سولفوریک استفاده کرد. این ورق‌ها به دلیل مقاومت بالا، کاربردهای گوناگونی دارند. مقاله کاربرد ورق اسیدشویی را مطالعه نمایید.

مقایسه کارایی این دو ورق

تفاوت ورق عرشه فولادی با اسید شویی در ویژگی‌ها و کاربردها است. ورق عرشه فولادی به طور خاص برای استفاده در هنگام بتن ریزی ساخته می شود. این ورق‌ها دارای استحکام بالا و قابلیت تحمل بار زیادی هستند و به عنوان قالب برای بتن‌ریزی در ساختمان‌ها و سازه‌های دیگر مورد استفاده قرار می‌گیرند.

اما ورق های اسیدشویی برای تمیز شدن نیاز به فرآیند مخصوصی دارند. این فرآیند باعث حذف ناخالصی‌ها و زنگ‌زدگی‌های سطح ورق می‌شود و آن را برای کاربردهایی که نیاز به سطح صاف و براق دارند، مناسب می‌سازد.

تفاوت های اصلی ورق عرشه فولادی با اسیدشویی

تفاوت ورق عرشه فولادی با اسید شویی شامل موارد مختلفی می شود که برخی از آن ها عبارت اند از::

1- زنگ زدگی: تفاوت اصلی این دو ورق در مقاومت ورق‌های اسیدشویی در برابر رطوبت است. ورق‌های اسیدشویی به دلیل فرآیند خاصی که در آن از اسید برای حذف ناخالصی‌ها و پوسته‌ها استفاده می‌شود، در برابر زنگ‌زدگی بسیار مقاوم هستند و برای استفاده در محیط‌های مرطوب مناسب‌اند. در مقابل، ورق‌های عرشه فولادی این مزیت را ندارند.

2- نگهداری: از ویژگی های ورق عرشه فولادی می توان به مقدار انبوه آن در بازار اشاره کرد. علاوه بر این، این ورق ها سبک هستند و می توان به راحتی از آن ها نگهداری کرد.

3- قیمت: همانطور که قبلا گفته شد، ورق عرشه فولادی به دلیل قیمت مناسب و در دسترس بودن، مورد توجه سازندگان و پیمانکاران قرار گرفته است.

4- استحکام: ورق عرشه فولادی به دلیل استحکام ذاتی خود، معمولا برای مکان هایی که در معرض زلزله یا طوفان هستند مورد استفاده قرار می گیرند. این در حالی است که ورق اسیدشویی به دلیل مقاومت در برابر رطوبت و خوردگی، بیشتر در محیط های مرطوب یا مکان هایی که بهداشت از اهمیت بالایی برخوردار است، کاربرد دارد.

تفاوت ورق عرشه فولادی با اسیدشویی از لحاظ قیمت

یکی از تفاوت‌های بارز بین ورق عرشه فولادی و ورق اسیدشویی، قیمت آن‌هاست. ورق عرشه فولادی به دلیل ویژگی‌های منحصربه‌فرد خود از جمله دوام مناسب و سبکی، از نظر اقتصادی بسیار مقرون‌به‌صرفه است و به همین دلیل گزینه مناسبی برای پروژه‌های عمرانی محسوب می‌شود. این ورق‌ها علاوه بر تحمل بار زیاد، باعث کاهش حجم بتن‌ریزی نیز می‌شوند.

در مقابل، ورق‌های اسیدشویی به دلیل طی کردن مراحل پیچیده اسیدشویی و استفاده از مواد شیمیایی خاص، قیمت بالاتری دارند. فرآیند اسیدشویی به منظور حذف ناخالصی‌ها و زنگ‌زدگی‌ها از سطح ورق انجام می‌شود که خود شامل تهیه اسیدهای مورد نیاز و صرف هزینه برای انجام این مراحل است.

به‌طور خلاصه، ورق عرشه فولادی به دلیل مزایای اقتصادی و فنی خود، انتخاب ایده‌آلی برای پروژه‌های ساختمانی است، در حالی که ورق اسیدشویی با وجود کیفیت بالا، به دلیل قیمت بیشتر، ممکن است برای همه پروژه‌ها مناسب نباشد.

ورق عرشه فولادی یا اسیدشویی؟

انتخاب بین ورق عرشه فولادی و ورق اسیدشویی برای یک پروژه خاص، بستگی زیادی به نوع پروژه و شرایط آن دارد. به عبارت دیگر، نمی‌توان بدون در نظر گرفتن نیازهای پروژه، یکی از این دو نوع ورق را به طور قطعی انتخاب کرد.

• از نظر اقتصادی: ورق‌های عرشه فولادی به دلیل قیمت مناسب‌تر، گزینه مقرون‌به‌صرفه‌تری هستند. این ورق‌ها به ویژه برای پروژه‌هایی که با محدودیت بودجه مواجه هستند، انتخاب مناسبی به شمار می‌روند. در مقابل، ورق‌های اسیدشویی به دلیل فرآیندهای خاصی که روی آن‌ها انجام می‌شود، هزینه بیشتری دارند.
• از نظر کاربرد: ورق‌های عرشه فولادی بیشتر برای ساخت کف و سقف سازه‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرند. این ورق‌ها به دلیل استحکام بالا و وزن کم، برای این منظور بسیار مناسب هستند. در مقابل، ورق‌های اسیدشویی بیشتر در ساخت لوله و مخازن کاربرد دارند. این ورق‌ها به دلیل مقاومت در برابر خوردگی و زنگ‌زدگی، برای این کاربردها ایده‌آل هستند.

بنابراین، برای انتخاب بین ورق عرشه فولادی و ورق اسیدشویی، باید ابتدا نیازهای پروژه خود را به طور دقیق مشخص کنید. اگر پروژه شما نیاز به استحکام بالا و وزن کم دارد و با محدودیت بودجه نیز مواجه هستید، ورق عرشه فولادی گزینه مناسبی است. اما اگر پروژه شما نیاز به مقاومت در برابر خوردگی و زنگ‌زدگی دارد، ورق اسیدشویی انتخاب بهتری خواهد بود.

جمع بندی

به علت وجود تفاوت بین ورق عرشه فولادی با اسید شویی باعث شده که هر کدام برای صنایع مختلفی مناسب باشند. ورق عرشه فولادی، با ساختار موجدار خود، بیشتر در سقف و کف سازه‌ها به کار می‌رود و به دلیل وزن سبک و مقاومت بالا، انتخاب اقتصادی و مناسبی است. در مقابل، ورق اسیدشویی، پس از گذراندن فرآیند اسیدشویی، سطحی صاف و براق پیدا می‌کند و بیشتر در ساخت مخازن، لوله‌ها و قطعاتی که نیاز به مقاومت در برابر خوردگی و زنگ‌زدگی دارند، مورد استفاده قرار می‌گیرد.